سازمان ملل به هشدارهای محیطزیستی ایران چه پاسخی داد؟
به گزارش پایگاه خبری پایداری ملی، معاون رئیسجمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، امروز با اشاره به تبعات زیستمحیطی جنگ در منطقه خلیج فارس اظهار کرد: پیش از وقوع جنگ تحمیلی رمضان و همزمان با تشدید تحرکات نظامی در منطقه خلیج فارس، طی مکاتبهای با وزرای محیط زیست و دبیرکل سازمان ملل متحد هشدار دادیم که وقوع جنگ در این منطقه به دلیل نیمهبسته بودن خلیج فارس و برخورداری آن از اکوسیستمی غنی، منحصربهفرد و شکننده، میتواند خسارات جبرانناپذیری به محیط زیست وارد کند.
حمله به انبارهای سوخت تهران و کرج مصداق جنایت محیط زیستی بود
وی افزود: با وجود این هشدارها، جنگ رخ داد و در طول جنگ نیز پیگیریهای لازم را ادامه دادیم. زمانی که انبارهای نفتی تهران و کرج مورد حمله قرار گرفت که مصداق جنایت جنگی بود، بار دیگر با سازمان ملل متحد مکاتبه و اعلام کردیم که این حملات میتواند تبعات زیستمحیطی گستردهای به همراه داشته باشد.
انصاری با اشاره به گزارش منتشرشده در روزنامه گاردین گفت: بر اساس این گزارش، میزان انتشار گازهای گلخانهای ناشی از دو هفته جنگ تحمیلی رمضان، معادل ردپای کربنی چندین کشور بوده است.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست ادامه داد: نتیجه این پیگیریها، صدور بیانیهای از سوی برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد بود که متأسفانه بیانیهای کاملاً خنثی محسوب میشد و صرفاً کشورهای منطقه را به صلح دعوت کرد، بدون آنکه متجاوزان را محکوم کند. این برخوردهای دوگانه از سوی مراجع بینالمللی قابل تأمل است.
وی تأکید کرد: اگر نهادهای بینالمللی حوزه محیط زیست به وظایف خود به درستی عمل کنند، باید جنگ را به عنوان یکی از مهمترین عوامل تخریب طبیعت مورد توجه قرار دهند.
انصاری با بیان اینکه جنگ آثار مستقیم و غیرمستقیم فراوانی بر محیط زیست دارد، گفت: بسیاری از آلودگیهای ناشی از جنگ ماندگاری طولانیمدت دارند و برخی از پیامدهای آن تا سالها باقی میماند.
وی با اشاره به آسیبپذیری اکوسیستم خلیج فارس اظهار کرد: آبسنگهای مرجانی خلیج فارس از زیستبومهای ارزشمند و بینظیر منطقه هستند که آلودگیهای نفتی و پیامدهای جنگ آنها را به شدت تحت تأثیر قرار داد و فرآیند احیای آنها نیز دههها زمان خواهد برد.
معاون رئیسجمهور درباره ارزیابی خسارات جنگ گفت: در مورد جنگ ۱۲ روزه، یک مطالعه علمی برای مستندسازی خسارات و برآورد اقتصادی آن انجام شد، اما درباره جنگ تحمیلی رمضان، برآوردها همچنان در حال انجام است و هنوز اطلاعات دقیق و نهایی در دست نیست. با این حال، خساراتی همچون از بین رفتن گونههای حیات وحش، آلودگی سواحل و آسیب به زیستبومهای طبیعی گزارش شده است.
وی افزود: به دلیل حساسیت بالای زیستبوم خلیج فارس، از ظرفیت کنوانسیونهای منطقهای استفاده کردهایم و همکاریهای مشترکی برای بررسی خسارات واردشده به این منطقه در حال انجام است.
انصاری ادامه داد: برنامه محیط زیست سازمان ملل متحد پذیرفته است که یک تیم فنی برای انجام پایش و بازدیدهای میدانی به ایران اعزام کند. همچنین برای برآورد خسارات جنگ ۱۲ روزه از ظرفیت دانشگاهها و مراکز علمی کشور استفاده شده است.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر اهمیت مشارکتهای مردمی در حفاظت از محیط زیست گفت: یکی از مهمترین ظرفیتهای کشور در حوزه محیط زیست، مشارکت مردم است و در اصل ۵۰ قانون اساسی نیز حفاظت از محیط زیست به عنوان یک مسئولیت همگانی مورد تأکید قرار گرفته است.
وی افزود: در کشور تشکلهای تخصصی متعددی در حوزه محیط زیست فعالیت میکنند که هر یک دارای ظرفیتها و تخصصهای ارزشمندی هستند. برای بهرهگیری هرچه بیشتر از این ظرفیتها، نیازمند یک سند بالادستی بودیم تا زمینه توسعه و تقویت فعالیتهای مردمی در استانهای مختلف را فراهم کند.
انصاری خاطرنشان کرد: این سند با مشارکت نهادهای مردمی فعال در حوزه محیط زیست تهیه و هفته گذشته ابلاغ شد و امیدواریم با اجرای آن، بتوانیم از ظرفیت تشکلهای مردمی در سراسر کشور بیش از گذشته برای حفاظت از محیط زیست بهرهمند شویم.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با اشاره به عوامل بروز آلودگی هوا در فصول مختلف سال، گفت: در فصل گرما، بخش عمده آلودگی هوا ناشی از گردوغبار و ذرات معلق است که به دلیل کاهش رطوبت خاک و فعال شدن کانونهای گردوغبار، از جمله تالابهای خشکشدهای مانند تالاب صالحیه، بر تهران و شهرستانهای اطراف تأثیر میگذارد.
وی افزود: زمانی که درباره آب و تالابها صحبت میکنیم، مردم میتوانند با مصرف بهینه آب به حفاظت از منابع آبی کمک کنند، اما بخش مهمی از مشکلات تالابها به برداشتهای نادرست در بخش کشاورزی، حفر و بهرهبرداری از چاههای غیرمجاز و آسیب به منابع آب زیرزمینی بازمیگردد.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست ادامه داد: در فصل سرما، آلودگی هوا عمدتاً ناشی از منابع متحرک است و وقوع پدیده وارونگی دما موجب تشدید این آلودگی میشود.
وی با اشاره به وضعیت بارندگیهای سال جاری اظهار کرد: اگرچه امسال در برخی مناطق کشور بارشهای مناسبی ثبت شد، اما تعدادی از استانها با کمبارشی مواجه بودند و تالابها از حقابه طبیعی خود بهره کمی بردند. استانهای قم، اصفهان و مرکزی از جمله این مناطق هستند. زمانی که حقابه تالابها تأمین نشود، بخشی از آنها به کانونهای تولید گردوغبار تبدیل میشوند.
رئیس سازمان حفاظت محیط زیست همچنین به شهادت اعضای خانواده یکی از محیطبانان شهرستان طارم اشاره کرد و گفت: متأسفانه یکی از همکاران و محیطبانان پرتلاش ما در شهرستان طارم، سه عضو خانواده خود را در پی اصابت موشک به پاسگاه محیطبانی از دست داد و آنها به شهادت رسیدند.
وی افزود: این موضوع را در سطح جهانی مطرح کردهایم و تأکید داریم که مناطق حفاظتشده محیطزیستی باید جزو خطوط قرمز در درگیریها باشند، اما متأسفانه به نظر میرسد برای متجاوزان هیچ خط قرمزی وجود ندارد.