![شماره یازدهم خبرنامه دیدهبان](/files/fa/publication/issues/1403/5/17/cover_50.jpg)
«راینر بروئل»، سخنگوی وزارت خارجه آلمان روز چهارشنبه در یک نشست خبری در برلین این درخواست را مطرح کرد.
اظهارات سخنگوی وزارت خارجه آلمان یک روز بعد از بیانیه سه کشور اروپایی در واکنش به تصمیم ایران برای تولید اورانیوم فلزی غنیشده تا ۲۰ درصد مطرح شده است.
سه کشور اروپایی طرف برجام- یعنی انگلیس، آلمان و فرانسه- در آن بیانیه اقدام ایران را نقض برجام توصیف کرده و از آن ابراز نگرانی کردند.
آن بیانیه ساعاتی بعد از گزارش آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره قصد ایران برای تولید این نوع اورانیوم صادر شد.
سخنگوی وزارت خارجه آلمان درباره دلیل صدور بیانیه سه کشور اروپایی گفت: «ما به همراه هیأت سه کشور اروپایی میخواستیم اعلام کنیم که رفتار ایران را سودمند نمیدانیم. اما ما آماده بازگشت به میز مذاکرات در وین هستیم و انتظار داریم ایران هم فوراً این پیشنهاد را بدون درنگ، بپذیرد.»
سه کشور اروپایی در بیانیه شب گذشته در حالی ایران را به نقض تعهداتش در برجام متهم کردهاند که اقدامات ایران، با توجه به نقض عهد طرف غربی ذیل مفاد همین توافق انجام میشود.
دولت آمریکا اردیبهشتماه سال ۱۳۹۷ از «برنامه جامع اقدام مشترک» (برجام) خارج شده و ضمن اعمال تحریمهای متوقف شده ذیل این توافق، تحریمهای دیگری علیه ایران وضع کرد.
تروئیکای اروپا علیرغم مخالفتهای لفظی با خروج آمریکا از برجام به وعدههای خود برای جبران آثار این خروج عمل نکردند.
جمهوری اسلامی ایران تا یک سال بعد از خروج آمریکا از برجام به تمامی تعهداتش ذیل این توافق عمل کرد تا به کشورهای اروپایی که وعده میدادند آثار خروج واشنگتن از توافق را جبران میکنند فرصت دهد برای تحقق این وعده تلاش کنند.
بعد از گذشت یک سال از خروج آمریکا از برجام، تهران اعلام کرد با توجه به اینکه کشورهای اروپایی به وعدههایشان عمل نکردهاند در چند گام تعهداتش ذیل برجام را کاهش خواهد داد. کاهش تعهدات ایران ذیل مفاد توافق هستهای برجام صورت میگرفت.
جمهوری اسلامی ایران، بعد از برداشتن ۵ گام برای کاهش تعهدات، سرانجام ۱۵ دیماه ۱۳۹۸ اعلام کرد دیگر با هیچ محدودیتی در حوزه عملیاتی (شامل ظرفیت غنی سازی، درصد غنی سازی، میزان مواد غنی شده، و تحقیق و توسعه) مواجه نیست.
دولت «جو بایدن» مدعی است قصد دارد از طریق مذاکرات جاری در شهر وین، پایتخت اتریش زمینههای لازم برای بازگشت کشورش به توافق هستهای برجام را فراهم کند.
تا کنون ۶ دور مذاکره در شهر وین میان آمریکا و سایر طرفهای برجام غیر از ایران برای تسهیل بازگشت آمریکا به برجام انجام شده است. طرفها میگویند پیشرفتهای ملموسی در این مذاکرات حاصل شده اما پارهای اختلافات کماکان باقی است.
سخنگوی وزارت خارجه آلمان خواستار نشان دادن «انعطافپذیری و عملگرایی» از سوی ایران جهت حصول توافق در مذاکرات وین شده است.
او تصریح کرد: «همانطور که گفتیم ما آماده بازگشت به میز مذاکرات هستیم ولی این مسئله، تغییری در این واقعیت به وجود نمیآورد که کاری که ایران انجام میدهد به نفع مذاکرات نیست. ما روی ادامه مذاکرات حساب کردهایم. ایران میداند چه کاری باید انجام دهد که مذاکرات موفق شوند.»
یکی از زمینههای اختلاف در این مذاکرات اصرار آمریکا بر حفظ برخی از تحریمهایی است که دولت «دونالد ترامپ» بعد از خروج از برجام علیه ایران اعمال کرده است. مضاف بر این، دولت بایدن اعلام کرده هیچگونه ضمانتی نمیتواند درباره عدم خروج دوباره دولتهای بعدی آمریکا از برجام بدهد.
یک مقام ارشد ایرانی چند روز پیش در مصاحبهای با خبرگزاری رویترز گفت آمریکا باید تضمین بدهد مجدداً از برجام خارج نمیشود.
یک هفته قبلتر یک مقام وزارت خارجه آمریکا درباره درخواست ایرانیها برای ضمانت از آمریکاییها مبنی بر اینکه خروج از برجام تکرار نخواهد شد گفت: «ضمانتی در کار نیست. این را ما میدانیم، ایران هم میداند. بهترین تضمین بازگشت به توافق و اجرای متعهدانه آن است.»