![شماره یازدهم خبرنامه دیدهبان](/files/fa/publication/issues/1403/5/17/cover_50.jpg)
به گزارش پایداری ملی به نقل از ایسنا، حدود نیمی از صنابع به میکروالکترونیک وابستگی مستقیم دارند؛ از این رو این صنعت نقش حیاتی در دنیای امروز بازی میکند، به گونهای که سهم صنعت حمل و نقل از صنعت میکروالکترونیک ۷۵۰۰ میلیارد دلار، صنعت خودرو ۳ هزار میلیارد دلار، سهم ماشین آلات صنعتی هزار میلیارد دلار و سهم صنایع فضایی ۸۵۰ میلیارد دلار برآورد شده است.
از نظر نوع مادهای که در صنعت میکروالکترونیک استفاده میشود، سیلیکان بخش عمدهای را تشکیل میدهد و عمده محصولات حوزه میکروالکترونیک در کاربردهای مخابراتی، رایانه و خانگی مورد استفاده قرار میگیرد.
در حال حاضر بخش عمدهای از سود صنعت ریزتراشه متعلق به کشور ایالات متحده آمریکا است و علت این امر هدفگذاری امریکا بر صنعت میکروالکترونیک به عنوان یکی از ارکان قدرت خود است. در کنار آن بخش عمدهای از تولید ریزتراشهها در تایوان انجام میشود و چین به سرعت در حال توسعه صنعت خود در حوزه میکروالکترونیک است. این در حالی است که انحصارات فنی در زمینه تجهیزات و تولید و مواد مصرفی در حال شکسته شدن یکی پس از دیگری توسط کشورهایی بهویژه چین است.
چین به سرعت در حال رشد و امریکا رو به افول است و مؤسسات بینالمللی رشد سریعی در این حوزه در ایران را نیز پیشبینی میکنند.
بر این اساس تقریبا تمام کشورهای مستقل جهان با تمام توان در حال توسعه این صنعت در خاک خود هستند، به گونهای که سرمایه گذاری ویژه کشور چین بر روی صنعت میکروالکترونیک تهدیدی برای پیشتازی امریکا در عرصه نوآوری در صنعت میکروالکترونیک به شمار میرود.
فرصتهای موجود در ایران
نیما ارجمندی، رئیس کارگروه زیرساخت برنامه ملی میکروالکترونیک گفت: تخمین مصرف سالانه پرمصرفترین ریز تراشهها در کشور شامل این موارد میشود: بر اساس برآوردهای ما سالانه حدود ۳۵۰۰ میلیون دلار ریز تراشه در کشور مصرف میشود که بخش بزرگی از آن به صورت ریزتراشه وارد کشور میشود و به صورت سامانه ارائه میشود. نمونه آن واردات موبایل است که موبایل به کشور وارد میشود و در داخل آن ریز تراشه است.
وی، میزان مصرف ریزتراشه سیمکارت در سال را حدود ۴۰ میلیون ریز تراشه عنوان کرد و ادامه داد: ریز تراشههای لوازم خانگی ۲۶ میلیون ریز تراشه و در RFID این میزان به ۶۰ میلیون ریزتراشه میرسد و آمارها نشان میدهد که مصرف ریزتراشهها در ایران همانند سایر کشورهای دنیا در حال افزایش است و دلیل این امر بهرهگیری از فناوریهای هوشمند مانند اینترنت اشیاء است.
ارجمند اضافه کرد: مصرف سالانه ریزتراشه در کشور شامل ۱۰۰۵ میلیون ریزتراشه میشود که شامل ریزتراشه سیمکارت، ریزتراشه کارتهای هوشمند و هویتی، خودرو، لوازم خانگی، ریزتراشه تراشههای IOT، ریزتراشههای حافظه، ریزتراشههای نظامی، ریزتراشههای موبایل، ریزتراشههای شبکههای مخابراتی و سایر حوزهها میشود.
به گفته وی، نرخ رشد مرکب سالانە بازار ریزتراشه در جهان بین ۶ تا ۹ درصد است و حجم فعلی بازار ریزتراشە کشور حدود ۷۵۰ میلیون دلار برآورد شده است.
ارجمند، وجود زنجیره تامین در حوزههای تجهیزات، مواد مصرفی و نرمافزارهای تولید را از دیگر مزایای کشور در این صنعت برشمرد و یادآور شد: در بخش تجهیزات، بخشی از تجهیزات تولید ریزتراشه در کشور تولید میشود که اینها برای مصرف صنعتی نیستند، بلکه دارای مصارف دانشگاهی هستند. نمونه آن دستگاه اسپاترینگ است که برای انجام کارهای دانشگاهی ساخته شده است و شرکتهایی در حوزه ساخت این تجهیزات ایجاد شده که امروز به صادرات محصولات خود به کشورهای پیشرفته رسیدهاند.
رئیس کارگروه زیرساخت برنامه ملی میکروالکترونیک تجهیزات مشخصهیابی را از جمله سیستمهایی دانست که کارخانههای تولید تراشه به آن وابسته هستند و ادامه داد: تجهیزات حکاکی نانومتری، تجهیزات لایهنشانی فیزیکی و شیمیایی، تجهیزات زدایش تَر و پلاسمایی، تجهیزات صیقلدهی، آبکاری، کاشت یونی، کورهها، تجهیزات مشخصهیابی نوری، الکترونیکی و فیزیکی و تجهیزات برش از دیگر تجهیزاتی است که زمینه تولید آن در کشور وجود دارد.
ارجمند خاطر نشان کرد: در حوزه مواد مصرفی تولید ریزتراشه حدود ۴۰۰ ماده مصرفی مورد نیاز است که ۱۶۰ ماده آن جزء رده صنعتی هستند.
وی با بیان اینکه در حوزه ویفر اقدامات خوبی انجام شده است، گفت: ویفر تک کریستال سیلیکانی تقریبا نیمی از ارزش مواد مصرفی را تشکیل میدهد و در این زمینه چندین معدن سنگ معدن سیلیکا در کشور وجود دارد.