![شماره یازدهم خبرنامه دیدهبان](/files/fa/publication/issues/1403/5/17/cover_50.jpg)
به گزارش پایداری ملی، علی اکبر صالحی رئیس سازمان انرژی اتمی شب گذشته (سه شنبه) در برنامه رو در رو شبکه چهارم تحت عنوان «شکوه چهل سالگی در فناوری هسته ای» به آخرین دستاوردها در عرصه فناوری هسته ای پرداخت.
*با سرعت در پیشران هسته ای به جلو می رویم
وی در بخشی از این گفت و گو اظهار داشت: مقام معظم رهبری 14 خرداد ماه دستور فرمودند که سازمان انرژی اتمی اقداماتی را صورت دهد و رئیس جمهور هم یکسری فرمان صادر کرد از جمله در بحث پیشران هسته ای که ما قدم های بلندی در این زمینه برداشته ایم، ولی زمانی اعلام می کنیم که اطمینان حاصل کرده ایم.
رئیس سازمان انرژی اتمی اضافه کرد: من که یک عمر در این زمینه (هسته ای) کار می کنم حیرت زده هستم نسبت به توانمندی عزیزان در داخل کشور؛ ولی فعلا قصد گزارش درباره پیشران هسته ای را نداریم، ولی در حال کار در این زمینه هستیم و به لطف الهی با سرعت جلو می رویم.
صالحی افزود: ما به گونه ای عمل کرده ایم که طرف مقابل نمی تواند ایراد بگیرد، آن هم به خاطر هوشمندی و هوشیاری نظام جمهوری اسلامی است.
معاون رئیس جمهور بیان کرد: ما تنها کشور در حال توسعه در دنیا هستیم که اعلام کردیم می خواهیم پیشران هسته ای بسازیم، برزیل به آژانس اعلام کرده بود که می خواهد پیشران بسازد، ولی بعدا عقب نشینی کرد. ما باید به آژانس در این زمینه اطلاع دهیم.
صالحی اضافه کرد: حضرت آقا فرمودند مقدمات 190 هزار سو را فراهم کنید. به زودی یکی از مسئولان از نطنز بازدید می کند و صدا و سیما هم بیاید و سالن سانتریفیوژ مدرنی که باید هفت هشت سال آینده می ساختیم و الان ساخته ایم مشاهده کند. ما در زمان مذاکرات کارمان را بی سر و صدا انجام دادیم و خلاف مقررات آژانس هم کاری صورت ندادیم.
وی گفت: آن سالن الان آماده است، سالن فوق مدرنی که می تواند IR6 و IR4 تولید کند. ظرفیت نامی آن حدود بین 50 تا 60 ماشین است.
*11 سال یو سی اف اصفهان خوابیده بود/400 تن به اورانیوم طبیعی اضافه کردیم
معاون رئیس جمهور بیان کرد: رهبر معظم انقلاب دستور دادند که یوسی اف اصفهان راه بیفتد. 11 سال بود یو سی اف اصفهان خوابیده بود و کاری به برجام هم ندارد. یکی بپرسد که چرا خوابیده بود؟
وی در پاسخ به این سوال که خودتان مسئول بودید؟ عنوان کرد: بله من هم مدتی مسئول بودم، یو سی اف اصفهان 11 سال خوابیده بود چون اورانیوم طبیعی به قدر کافی نداشتیم که به UF6 تبدیل کنیم. ما بعد از برجام توانستیم نزدیک به 400 تن به اورانیوم طبیعی اضافه کنیم و الان یو سی اف اصفهان در حال کار است و در حال بهسازی و نوسازی آن هستیم.
صالحی ادامه داد: در حال ساخت دو نیروگاه هستیم، یوسی اف اصفهان را راه انداختیم و سالن سانتریفیوژ مدرن را ساخته ایم. در زمینه رادیودارو نیز در حال کار هستیم.
* اظهر من الشمس است که اروپا و آمریکا بدعهد هستند
معاون رئیس جمهور درباره عملیاتی نشدن سازوکار ویژه مالی اروپا SPV و بدعهدی اروپا در این زمینه نیز گفت: اینکه اظهر من الشمس است که اروپا و آمریکا بدعهد هستند.
رئیس سازمان انرژی اتمی درباره واکنش ایران به این بدعهدی ها گفت: در فناوری هسته ای اقدامات دیگری دستور داده شده که روی آن فکر کنیم که خلاف برجام نباشد و اما پیام لازم را داشته باشد،اتفاقا خدا را شاکرم که بحث فنی برجام به گونه ای بوده است که آنقدر جای خالی دارد که می توانیم کاری کنیم که طرف مقابل هم نمی تواند بگوید خلاف برجام است.
وی در پاسخ به این سوال که منافع ایران در برجام چیست؟ اظهار داشت: شما قبل از برجام را در نظر بگیرید. قبل از آن در وزارت خارجه خدمت می کردم، نامه ها به مسئولان نوشته شد؛ کشتی های بازرگانی و نفتکش ها متوقف بود، صدور نفت ما به زیر یک میلیون بشکه رسیده بود، من به این کشور و آن کشور می رفتم که تحریم را دور بزنیم و بحث انتقال پول و ... انجام شود. نمی توانستیم بدهی ها را پرداخت کنیم. الان کشتی های ما در حال کار است و از نظر خرید مایحتاج مشکلات قبل را نداریم و اجماع جهانی علیه ما نیست.
صالحی افزود: ما نزد کشورهای دوست هم می رفتیم می گفتند می خواهیم کمک کنیم، ولی قطعنامه شورای امنیت نمی گذارد. الان آمریکا با منطق زورش تهدید می کند، ولی اجماع جهانی را ندارد.
*چیزی را در بحث فنی از دست ندادیم
وی درباره اینکه به اروپا و پایبندی به تعهداتش خوشبین هستید؟ گفت: من مسئول فنی هستم، ما چیزی را در فنی از دست ندادیم و تاریخ هم شهادت خواهد داد. ما اکتشاف و استخراج می کنیم، غنی سازی را انجام می دهیم و سانتریفیوژها را تولید می کنیم، ولی طبق یک آهنگ درست.
رئیس سازمان انرژی اتمی همچنین ابراز امیدواری کرد که بعد از 40 سالگی هیچ گردنه ای در مقابل کشور نباشد و با سرعت بیشتری روند پیشرفت کشور را طی کنیم.
صالحی درباره دستاوردها در حوزه فناوری هسته ای نیز عنوان کرد: بزرگ ترین دستاوردی که در عرصه هسته ای به آن دست یافته ایم این است که علم این صنعت را توانسته ایم بومی سازی کنیم، ما تا به امروز در این صنعت بیشتر کارهایمان حول محور مهندسی معکوس بوده است و خودمان نمی توانستیم از ابتدا تجهیزاتی را طراحی کنیم.
وی یادآور شد: اما از سال 1368 که صنعت هسته ای بعد از جنگ در ایران به دستور مقام معظم رهبری و حمایت آیت الله هاشمی احیا شد، در این برهه زمانی 30 سال به جایی رسیده ایم که در همه امور و حوزه های صنعت هسته ای می توانیم بگوییم طراح هستیم.
رئیس سازمان انرژی اتمی اضافه کرد: الان توانسته ایم با تجاربی که آموخته ایم قوانین فیزیک، سیالات و ... را در قالب نرم افزاری در بیاوریم و نرم افزارها را راستی آزمایی کنیم و این نرم افزار در اختیار مهندس طراح است.
معاون رئیس جمهور گفت: الان تحقیق و توسعه R & D در حال انجام است و ما در تحقیق و توسعه هیچ محدودیتی نداریم.
* حمل 30 تن کیک از کارخانه اردکان به اصفهان در هفته آینده/بتن ریزی نیروگاه های دو و سه بوشهر اوایل تابستان
رئیس سازمان انرژی اتمی همچنین گفت که اکتشاف و استخراج با سرعت و قدرت به جلو می رود. الان اکتشاف هوایی 78 درصد کشور تمام شده است.
وی با بیان اینکه سازمان انرژی اتمی میلیاردها تن ذخایر آهن کشف کرد، اظهار داشت: ظرف هفته آینده 10 و 11 بهمن ماه به اردکان خواهم رفت و 30 تن کیک (زرد) تولید شده را حمل می کنیم که به اصفهان برود.
صالحی با اشاره به ساخت نیروگاه های بوشهر دو و سه با کمک روسیه نیز عنوان کرد: امیدواریم اوایل تابستان آینده بتن ریزی را در این دو نیروگاه شروع کنیم.
معاون رئیس جمهور همچنین درباره ماشین های سانتریفیوژ اضافه کرد: هشت سال است که ماشین IR6 در حال تست است. آبشار 20 تایی IR6 را به زودی خواهیم داشت. الان این اجازه را داریم که (آبشار) IR8 را از یک به سه افزایش دهیم، ولی هنوز یکی داریم.
وی همچنین گفت: ما اراده کنیم ظرف سه چهار روز می توانیم سوخت 20 درصد را تولید کنیم. مواد اولیه سوخت 20 درصد را داریم و الان سوخت 20 درصد را تولید می کنیم و توانایی تولید 20 درصد را هم داریم.
صالحی همچنین گفت: ما همچنین توانستیم غلاف زیرکنیوم (غلاف سوخت هسته ای) را تولید کنیم.
رئیس سازمان انرژی اتمی بیان کرد: من متولی اجرای سوخت 20 درصد بودم و ما که 20 درصد را به سرانجام رساندیم چگونه می توانیم آن را متوقف کنیم؟ خانم شرمن جلوی من گفت مهندسان ما از این دستاورد شما حیرت زده شدند. ایران توانست در دو سال سوخت 20 درصد را تولید کند، ولی این 20 درصد براساس طراحی نبود بلکه بر طبق مهندسی معکوس بود. اما الان خودمان طراحی سوخت های جدید برای راکتور تهران را شروع کرده ایم که 20 درصد است، ولی شکل سوخت عوض می شود و راندمان سوخت و جمعیت نوترونی بالا می رود و این کارکرد راکتور تهران را بهتر می کند.
رئیس سازمان انرژی اتمی یادآور شد: ما طراحی را در این زمینه شروع کرده ایم و کار بزرگی است.
*لوله هایی که برای راکتور اراک خریداری شد و نگفتیم که در اختیار داریم
صالحی درباره مطالب منتشر شده مبنی بر پر کردن قلب راکتور اراک با بتن هم گفت: راکتور اراک یک چاله ای دارد که کالندریا (قلب راکتور) در آن قرار می گیرد و سوخت باید در آن قرار بگیرد و ما آن مخزن (کالندریا) را در آورده ایم، چون طراحی عوض می شود باید فرم مخزن عوض شود و در حال ساخت مخزن دیگری هستیم که در چاله راکتور قرار بگیرد.
وی افزود: سه سال است می گوییم در این چاله راکتور، سیمان نریخته ایم، ما مشابه آن لوله ها را خریده بودیم که آن زمان نمی توانستم اعلام کنم و فقط یک نفر در ایران می دانست و این موضوع را به بالاترین مقام ارشد نظام گفتیم. وقتی دوستان مذاکره می کردند و می دانستیم که طرف مقابل بدعهدی و بدقولی می کند، ما باید با هوشمندی کارمان را انجام می دادیم.
رئیس سازمان انرژی اتمی توضیح داد: یکسری لوله به قطر دو سه سانت و به طول سه چهار متر بود که مشابه آنها را خریده بودیم، طرفهای مقابل در مذاکرات گفتند در آن لوله ها سیمان بریزید که ما در آن لوله ها سیمان ریختیم، ولی نگفته بودیم لوله های دیگری داریم و ما الان آن لوله ها را داریم.
صالحی ادامه داد: تعجب می کنم مثلا عزیزان بزرگواری حتی در نماز جمعه می گویند در چاله راکتور سیمان ریخته شده است. چرا این حرف را می زنند؟ بعد به گونه ای صحبت می کنند که گویی راکتور اراک ساخته شده بود. هنوز راکتور ساخته نشده بود. آنها گفتند اگر راکتور اراک به بهره برداری برسد در سال 8 کیلو پلوتونیوم تولید می کند که در ساخت سلاح هسته ای استفاده می شود.
رئیس سازمان انرژی اتمی در پایان بیان کرد: در حال حاضر طراحی مفهومی و پایه راکتور اراک، مهر تایید گرفته است. بخش قابل توجهی از طراحی تفصیلی نیز تمام شده است.